Bonoyu size ciro ettiler ama baktınız ki ilk ciro lehtara ait değil bu durum senedi geçersiz kılar mı?
- Mahkeme
- Yargıtay 12. Hukuk Dairesi
- Karar tarihi
- 13.02.2025
- Esas No
- 2024/6960
- Karar No
- 2025/1131
Olayın özeti
Bir alacaklı tarafından bono dayanak gösterilerek kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip başlatılmıştır. Borçlu, takip dayanağı bonodaki ilk cironun lehtara ait olmadığını ileri sürmüş ve alacaklının yetkili hamil sıfatını taşımadığını belirterek takibin iptalini talep etmiştir.
İlk derece mahkemesi borçlunun talebini reddetmiştir. İstinaf aşamasında verilen kararın ardından uyuşmazlık Yargıtay incelemesine taşınmıştır.
Yargıtay, bono üzerindeki ciro zincirini ve senedin kimler aracılığıyla devredildiğini incelemiştir.
Kanun Yolu
+1
Hukuki sorun
Kambiyo senetlerinde ciro, senetten doğan hakların devredilmesini sağlayan temel araçlardan biridir. Bonolar bakımından da Türk Ticaret Kanunu'nun poliçeye ilişkin ciro hükümleri, kanunun göndermesiyle uygulanır.
Ciro zincirinin kesintisiz olması, senedi elinde bulunduran kişinin yetkili hamil olup olmadığının belirlenmesinde önemlidir. Özellikle emre yazılı bir bonoda ilk cironun lehtara ait olması, sonraki ciroların hukuken izlenebilmesi bakımından temel bir unsurdur.
Uyuşmazlıkta cevaplanması gereken soru, bonodaki ciro sıralamasının alacaklının yetkili hamil olarak kabul edilmesine elverişli olup olmadığıdır.
Yargıtay'ın değerlendirmesi
Yargıtay, TTK m. 778'in göndermesiyle bonolarda da uygulanması gereken TTK m. 681 çerçevesinde, kambiyo senedinden doğan hakkın ciro ve teslim yoluyla devredilebileceğini değerlendirmiştir.
Somut olayda ilk cironun lehtara ait olmadığı, ciro zincirinde bu nedenle düzensizlik bulunduğu ve alacaklının yetkili hamil sıfatını taşımadığı sonucuna ulaşılmıştır. Daire, bölge adliye mahkemesi kararını bozmuştur.
Kanun Yolu
Bu yaklaşım, ciro zincirinin yalnızca şekli bir işlem olmadığını; senetten doğan hakkı talep eden kişinin takip hakkı bakımından doğrudan önem taşıdığını göstermektedir.
Uygulamadaki önemi
Bono ve çeklere dayalı icra takiplerinde, senedin ön ve arka yüzündeki bütün ciroların incelenmesi gerekir. İlk cironun kim tarafından yapıldığı, sonraki ciroların birbirini takip edip etmediği ve senedin alacaklıya hangi yolla geçtiği kontrol edilmelidir.
Borçlu, ciro zincirinde hukuki bir kopukluk bulunması hâlinde, şartları ve süresi içinde icra mahkemesine başvurarak alacaklının yetkili hamil olmadığını ileri sürebilir. Ancak her imza veya ciro düzensizliği otomatik olarak aynı sonucu doğurmaz; senedin türü ve somut ciro zinciri değerlendirilmelidir.
Sonuç: Kambiyo senetlerine özgü takipte alacaklının yetkili hamil olması temel koşullardan biridir. Bonodaki ciro zincirinin incelenmesi, takibin hukuka uygunluğunun denetlenmesinde belirleyici olabilir.
https://kanunyolu.com.tr/kararlar/yargitay-12-hukuk-dairesi/2025-1131?utm